ورود     ثبت نام
Skip Navigation Links
اطلاع‌رسانیExpand اطلاع‌رسانی
هنرمندانExpand هنرمندان
واحدهای هنریExpand واحدهای هنری
منابع محتوایی Expand منابع محتوایی
تولیداتExpand تولیدات
درباره ماExpand درباره ما
جشنوارهExpand جشنواره
خانه
 
 

 
تاریخ انتشار  :  14:00 عصر ۱۳۹۱/۷/۱۸
تعداد بازدید  :  1951
Print
   
به بهانه روز جهانی کودک
همه کودکان جهان همزبانند

نخستین گام در مدیریت فرهنگی هر جامعه شناخت کامل جامعه و اقشار مختلف آن است، کسانی که برای فرهنگ جامعه برنامه ریزی می‌کنند ناچار باید آن جامعه را بشناسند، مدیران فرهنگی باید اقشار مختلف و لایه‌های پنهان و پیدای جامعه را بشناسند و بر اساس شناخت این لایه‌ها، نیازها ، مصلحت‌ها، آسیب‌ها و فرصت‌های فراروی این لایه ها تصمیم بگیرند.

محسن ربانی

کودکان یکی از این لایه‌های جامعه هستند که با توجه به شرایط اجتماعی کشور ما، بخش قابل توجهی از جمعیت کشور را شکل می‌دهند، اهمیت کودک به این دلیل است که آینده هر جامعه به دست اوست و تربیت صحیح آنان می‌تواند آینده هر جامعه‌ای را تضمین کند. درست به همین دلیل است که در فرایند تهاجم فرهنگی کودک جایگاه ویژه‌ای دارد، و بخش قابل توجهی از سرمایه گذاری‌ها برای این قشر اتفاق می‌افتد. اما پرسش این است که چرا کودک مهم است و برای این قشر، این حجم انبوه از سرمایه گذاری و برنامه ریزی صورت می‌گیرد.

نخستین علت آن است که کودک یک سرمایه بلند مدت است. یعنی کسانی که در حوزه کودک و نوجوان فعالیت دارند، به ویژه آنان که اردوی فرهنگ سرمایه‌داری غرب در تلاشند به خوبی دریافته‌اند که اگر بتوانند روی فکر و اندیشه کودک تاثیر بگذارند و باورهای او را تغییر دهند، می‌توانند سال‌های سال از این تغییر رفتار بهره ببرند. کسی که در کودکی به باوری رسید که منجر به شکل گیری رفتار در او شد، معمولا ( مگر این که استثنایی اتفاق بیفتد)  این رفتار را تا میان سالی و حتی تا سالمندی نیز ادامه خواهد داد. اگر عادت به استفاده از محصولی خاص کند، در صورتی که تضادی با شخصیت بزرگسالی او نداشته باشد حتما این کار را ادامه خواهد داد و مشتری پر و پا قرص آن محصول خواهد شد.

علت این استمرار به ماهیت ذهن کودک برمی‌گردد که هر چه در کودکی و نوجوانی در شخص نهادینه شد و به صورت رفتار در آمد، تغییر آن مشکل است و بلکه محال است. این جمله معروف از حضرت علی علیه السلام است که آموختن در کودکی مانند حکاکی بر سنگ است1. اشاره به همین ماندگاری طولانی دارد.

توجه به این ویژگی مهم کودکان نقش بسزایی در تمرکز برنامه ریزی فرهنگی برای کودکان دارد، در کشور ما ضرورت نگاه کامل و همه جانبه و بلند مدت به برنامه های کودک و نوجوان حس می شود و در این زمینه دو دستگاه بسیار مهم و تاثیر گذار یعنی آموزش و پرورش و صدا و سیما نقشی حیاتی دارند.

یکی دیگر از ویژگی‌های کودکان تاثیر پذیری‌شان است که اهمیت توجه به این قشر را بیش از پیش آشکار می‌سازد. کودک به دلیل عدم تجربه، نداشتن آگاهی لازم و نیز به دلیل آنکه جستجوگر است و دایم در تکاپوی دانستن، به شدت تاثیر پذیر است، یعنی ایده‌ها مفاهیم و موضوعات مختلف را بدون آنکه قدرت تحلیل داشته باشد می‌پذیرد، این تاثیر پذیری به دلیل آنکه مبتنی بر دانش و آگاهی و عقل نیست، به شدت منشاء آسیب است و کودکان از این رو در معرض آسیب‌های فرهنگی بی‌شماری هستند که در قالب‌ها و فرم‌های زیبا ایده‌های باطل و ناهنجارشان را  به عنوان حقانیت و حقیقت به آنان القا می‌شود. امیر کلام در این باره می‌فرماید: ذهن کودک مانند زمینی خالی و مستعد است که هر چه در آن بنشانی می‌پذیرد.2

فرهنگ اسلامی ما که بیشترین تناسب را با فطرت پاک و ضمیر بی شائبه کودکان و ذهن مستعد کودکان دارد، بیشترین امکان و شایستگی را دارد که در ذهن و جان آنان نقش بندد، اما این تنها کافی نیست، بیان زیبایی فرهنگ اسلامی باید با زیبایی قالب و فرم تناسب داشته باشد. نمی‌توان آن مفاهیم والا را با بیانی دست و پا شکسته و زبانی الکن به مخاطبان ارائه داد، برای آن مفاهیم باشکوه باید از زبانی فاخر بهره جست و آن زبان فاخر "هنر" است. هنر است که شایستگی دارد تا ظرف آن مفاهیم والا و ارزشمند قرار گیرد و البته به زبان کودکانه برای آنان بازگو شود. به راستی اگر این فرهنگ فخیم به زبان شیوای هنر آراسته گردد، نه تنها کودکان این مرز و بوم بلکه تمام جهان را شیفته خود خواهد کرد، چرا که در حقیقت همه کودکان جهان پیش از آنکه به پیرایه‌های این دنیای رنگارنگ آلوده شوند، فطرتی پاک و یکسان دارند، آنان به یک زبان می‌خندند، به یک زبان گریه می‌کنند و به یک زبان قهر می‌کنند و آشتی می‌کنند، به یک زبان دیگران را دوست دارند، پس آنان همزبانند. همان گونه که پیامبر رحمت فرموده است: که همه نوزادان بر فطرت توحیدی آفریده  شده‌اند.
3

 


1 . العلم فی الصغر کاالنقش فی الحجر؛ (کنز الفوائد،ج1،ص319.)
2 . إنَّما قَلبُ الحَدَثِ كَالأرضِ الخالِيَةِ مَهما أُلقِيَ فيها مِن كُلِّ شَيءٍ قَبِلَتهُ ؛ غرر الحكم و درر الكلم، حديث3901
3 . كُلُّ مَولُودٍ يُولَدُ عَلَي الفِطْرةِ وَ ابَواهُ يَهَوِدانه و يُنَصِرانه و يُمَجِسانه ؛ بحار الانوار، ج 58، ص 187


نظر شما
نام
ایمیل
متن نظر
  ارسال

     

تمام حقوق این سایت متعلق به حوزه هنری گلستان می‌باشد | نقشه سايت